O MNIE OFERTA BAZA WIEDZY KONTAKT

projekt: musk collective design, wykonanie: 10M
Adres siedziby: 41-250 Czeladź, ul. 21 Listopada 15 lok.9
E-mail: piotr.kurek@silesiarisk.pl
Tel: 327 000 960
Kom: 608 386 960



Siedziba firmy mieści się w Czeladzi, mieście nazywanym „gospodarczą bramą Śląska”, w zabytkowej, robotniczej dzielnicy, Starej Kolonii. Stara Kolonia położona jest po zachodniej stronie Brynicy, na południe od budynku dawnej dyrekcji kopalni „Saturn”. To najstarsza kolonia wśród robotniczych osiedli mieszkaniowych w Czeladzi.

Powstała w końcu XIX wieku. Składają się na nią: wielorodzinne budynki mieszkaniowe z czerwonej cegły oraz budynki mieszkalne pierwotnie przeznaczone dla urzędników lub pracowników dozoru technicznego; te ostatnie – z rozbudowanym detalem ceramicznym – reprezentują już wyższy poziom architektoniczny. Domy mieszkalne, zwane „familokami”, są bardzo podobne do tych, które budowali niemieccy właściciele kopalń dla robotników na Śląsku. Budowniczym domów na Starej Kolonii był właściciel kopalni „Saturn” – książę Hugo zu Hohenlohe-Öhringen. Od strony południowej, przy ulicy Dehnelów, znajduje się park, w którym zlokalizowane są budynki dawnego zarządu Towarzystwa Górniczo-Hutniczego „Saturn”, willa dyrektora kopalni, a wokół rozciąga się starodrzew.



Nazwa ulicy 21 Listopada pochodzi od tragicznych wydarzeń, jakie miały miejsce 21. listopada 1918 roku przed budynkiem Domu Ludowego.

W tym dniu robotnicy zorganizowani przez Radę Delegatów Robotniczych zamierzali odebrać broń i materiały wybuchowe zgromadzone tu przez Polską Organizację Wojskową oraz siłą zająć budynek.

Gdy demonstranci zaczęli domagać się, by oddać im Dom Ludowy, gwardia otworzyła ogień. Strzały padały z wielu stron do bezbronnych manifestantów. W trakcie wydarzeń zginęły cztery osoby a wiele było rannych.

W roku 1920 Dom Ludowy funkcjonował jako szpital. W tym domu miał również siedzibę Komitet Plebiscytowy dla Śląska.



Dom Ludowy powstał w 1908 roku. Nazywany bywał „gospodą saturnowską”, później „domem ludowym” lub „klubem urzędnika”. Znajdowała się w nim biblioteka, czytelnia, bilard, sala jadalna i wielka sala ze sceną.

Wyróżnia się ciekawą architekturą z początku XX wieku, jest wielostylowy. Z sali widowiskowej korzystał przez wiele lat Teatr Miejski z Sosnowca. Wystawiano w nim przedstawienia zespołów teatralnych miejscowych organizacji, takich jak „Sokół” i „Brynica”. W latach 1939-1945 przemianowany na „Deutsches Haus”.

W latach 1945-1976 był Domem Kultury Kopalni „Saturn”, przemianowanej w roku 1950 na „Czerwoną Gwardię”. Od 1977 roku był Miejską Salą Tradycji, którą zlikwidowano w 1981 roku. W roku 1983 budynek został przekazany przez dyrekcję kopalni na salę gimnastyczną Zasadniczej Szkoły Górniczej. Budynek do dziś zachował pierwotny układ oraz drewniany strop wielkiej Sali – niegdyś teatralnej.



W sąsiedztwie Domu Ludowego stoi dom Pawła Dehnela, wyróżniający się spośród innych architekturą – w nadbudowie duże okna w formie oszklonej werandy.

Mieszkał w nim Paweł Dehnel – przyjaciel Józefa Piłsudskiego. Dehnel pracował na stanowisku sztygara w kopalni „Saturn”.

Wraz z innymi zorganizował w Czeladzi punkt przerzutu przez granicę emisariuszy, broni i materiałów konspiracyjnych. Dostarczał także materiały wybuchowe dla bojówek Organizacji Bojowej PPS.

To właśnie w jego mieszkaniu zamurowana została kwota 200 tysięcy rubli rosyjskich, uzyskanych w czasie napadu bojowców Polskiej Partii Socjalistycznej na rosyjski pociąg pocztowy w Bezdanach koło Wilna w końcu września 1908 roku. Póżniej pieniądze te przeznaczono na zakup broni dla Zagłębia Dąbrowskiego.



Domy urzędników i szkoła zwana „Skałką”: przy ulicy Katowickiej 121 stoi, wyróżniający się swą kubaturą i architekturą, dom zbudowany przez właścicieli kopalni „Saturn”.

Przeznaczony był dla urzędników i nauczycieli kopalnianej szkoły, zwanej „Skałką”, a usytuowanej tuż obok, na skarpie. Szkoła górnicza, popularnie zwana „Szkołą na Skałce” wybudowana została na naturalnym wzniesieniu w 1900 roku.

Pierwotni budynek służył jako dom noclegowy. W wyniku przebudowy i adaptacji w 1906 roku uzyskano 14 sal lekcyjnych dla 1000 uczniów. Po roku 1945 rozpoczęła swą działalność Szkoła Dokształcająca Kopalni „Saturn”.

W latach późniejszych powstało Technikum Górnicze Dla Pracujących, a następnie Zespół Szkół Zawodowych Ministerstwa Górnictwa. Od 1989 roku znajduje się tu Zespół Szkół nr 2.



Park Jordanowski: po regulacji rzeki Brynicy, po obu jej brzegach Towarzystwo „Saturn” założyło parki. Po zachodniej stronie, przy siedzibie dyrekcji, Ogród Morwowy, a po wschodniej Park Jordanowski.

Budowę parku rozpoczęto w 1924 roku według projektu Stefana Celichowskiego – projektanta ogrodów, który żył i tworzył na przełomie XIX i XX wieku. W roku 1930 zaczęto sypać wały wzdłuż rzeki. Do roku 1936 wybudowano boisko sportowe do piłki nożnej oraz lekkiej atletyki, bieżnie wzdłuż alei parkowych, ażurowe betonowe ogrodzenie z bramą wejściową oraz urządzono zieleń i plac zabaw dla dzieci. W centralnej części parku wybudowano drewnianą altanę, gdzie w niedziele grała kopalniana orkiestra dęta. W południowej części parku wybudowano dużą werandę, za nią ustawiono cztery ozdobne słupy z tablicą pamiątkową. W latach 1946-1947 werandę adoptowano na przedszkole.



Rozlewiska Brynicy w okolicach Starej Kolonii: w historycznych zapiskach rzeka ta figuruje pod bardzo różnymi nazwami, jako: Brzennycza, Brana (za czasów Bolesława Chrobrego), Brzeznica, czy Brenica.

Rzeka był spławna począwszy od Milowic. Brynica swoje źródła ma na południe od wsi Mysłów, na wysokości 350 m n.p.m. Płynie przez miejscowości: Koziegłowy, Siewierz, Tąpkowice, Mierzęcice, Miasteczko Śląskie, Świerklaniec, Bobrowniki, Piekary Śląskie, Bytom, Siemianowice Śląskie, Wojkowice, Czeladź, Sosnowiec, Katowice i Mysłowice, gdzie wpada do Czarnej Przemszy. Od źródeł do ujścia liczy 54,9 km.

Nieuregulowana, powodowała liczne liczne powodzie, jak ta z roku 1736, która niemal doszczętnie zniszczyła miasto. Woda przedostawała się do wyrobisk węglowych, zalewając pokłady kopalni „Saturn”. W roku 1924 Towarzystwo „Saturn” i Towarzystwo „Czeladź” z Piasków rozpoczęły regulację rzeki.



Książę Hugo I zu Hohenlohe-Öhringen: urodził się 27 maja 1816 w Stuttgarcie, zmarł 23 sierpnia 1897 w Sławęcicach na Dolnym Śląsku. Polityk, właściciel dóbr ziemskich na Górnym Śląsku i przemysłowiec.

Na Górnym Śląsku zbudował wiele przedsiębiorstw przemysłowych. W 1840 roku kupił kilka kopalń cynku. Pod koniec życia był jednym z największych producentów cynku na świecie. W roku 1874 nabył od Henryka Kozłowskiego kopalnie w Czeladzi i nazwał ją „Saturn”. W 1899 roku jego syn – książę Christian Kraft, Fürst zu Hohenlohe-Öhringen, Herzog von Ujest – odsprzedał kopalnię Towarzystwu Górniczo-Przemysłowemu „Saturn” z Łodzi, którego właścicielami byli Karol Wilhelm II Scheibler i Alfred Biedermann.



Silesia Risk Piotr Kurek T: 327 000 960 F: 327 000 385 M: 608 386 960 piotr.kurek@silesiarisk.pl